Ramus olivæ, sive Concio e̕irēno-deētiké habita ad clerum in Templo Beatæ Mariæ Oxon. 8⁰ Iunii pro inchoando termino. A Johanne Wall, Doctore in theologiâ, & Collegii Ædis Christi præbendario.

Ramus olivæ, sive Concio e̕irēno-deētiké habita ad clerum in Templo Beatæ Mariæ Oxon. 8⁰ Iunii pro inchoando termino. A Johanne Wall, Doctore in theologiâ, & Collegii Ædis Christi præbendario.

Table of contents

Title page

Illustrissimo VIRO, HEROI MAVORTIO DOMINO OLIVERIO CROMWELLO,

EPISTOLA DEDICATORIA.

§

ERRATA.

§

[Page]

Ramus Olivae SIVE CONCIO [...]: HABITA AD CLERVM in Templo Beatae Mariae OXON. 8o Iunii pro inchoando Termino.

A JOHANNE WALL, Doctore in Theologiâ & Collegii Aedis Christi Praebendario.

‘Dominus sedet in diluvio, Dominus dabit fortitudinem populo suo, Dominus dabit populo suo benedictionem.’ PACIS Psal. 29. 10.

OXONIAE Excudebat LEON. LICHFIELD, Impensis RICH. DAVIS Anno Dom. 1653.

Illustrissimo VIRO, HEROI MAVORTIO DOMINO OLIVERIO CROMWELLO,

[Page]

[Page]

Copiarum militarium intra Britanniae & Hiberniae insulas DUCI GENERALI, [...] invictissimo, Honoratissimo Academiae Oxoniensis CANCELLARIO, Artium, Studiorum (que) [...] & Propugnatori insignissimo.

Gratia & PAX.

EPISTOLA DEDICATORIA.

[Page]

[Page]

DA veniam, Militiae Britā nicae auspicatissime IMPERATOR, si hâc meâ do PACE conciunculâ litare ausim Vestrae Claritudini, & unico OLIVAE RAMO tot PALMARVM DOMINO gratulari.

Est certè PAX victoriae filia, filia [Page] inquam palmaris victoriae, quae gestit CAPVT tam magnificum, dimissis alis blandè & placidè circumvolitare, seu potiùs lambere & demulcere: ut flamma olim caput SERVII, cùm ad honoris fastigium traheretur.

Nos insuper colimus armatam Pallada, cum [...] Apolline, & sub auspiciis Vestris militamus: quem VNVM in hâc bellorum aleâ & motarum gentium tremendâ vertigine, in hoc turbarum salo & fluctuantis mundi lubricâ condicione Praesidium vitae, Columnam justitiae, Pugilem Evangelii, Atlan tem Academiae, ipsum (que) [...] vacillantis Reipublicae (ut BASILIVS fuit Ecclesiae) agnoscimus [Page] & profitemur, non minus Artium patrocinio clarum & inclytum quàm Armorum praefectura excelsum & gloriosum.

Feras ita (que) Musarum cultus tanquam Palmas lemniscatas, sinasque

Inter victrices hederam TIBI serpere laurus.

Habent sua Literae coronamenta, TEque praeside duplici jure incedunt laureatae, alicundè à Naturâ alicundè à victoriâ, quarum elogiis divina Potentiorum merita AEternitati consecrata ad Coelum usque panegyricè efferuntur, & Heröica Majorum virtus superbire aliquando solet & triumphare.

HOMERVM optabat gestorum [Page] Encomiasten MACEDONICVS IMPERATOR, cùm gemens astaret ACHILLIS tumulo, beatumque diceret propter MAEONIDIS praeconium; TVO Honori plures inserviunt HOMERI, MERCVRII plures, Nae Sexaginta è fortibus ISRAELIS, & Mercurialium virorum UNIVERSITAS, quibus obtendis Vexillum gratiae, exemplo CHRISTI Vexillum amoris Dilectae suae obtendentis.

Macte HEROS tèr inclyte, Culmen PACIS, Fulmen BELLI cum ordinatâ acie & [...] exercitu, ut (que) securiùs in PACE agatur, cincto femore gladio TUO (si fas dicere) inequita [Page]propter verbum mansuetudinis et justitiae, quoàd victrices Aquilas per omnes Mundi provincias,

—Quae sunt à Gadibus, usque

Auroram et Gangen—

Triumphali more circumtuleris, Signa pro signis, insignia pro insignibus ad DEI gloriam, & fidei incrementum, ultra columnas HERCULIS positurus, quà vel Judäismus vel Turcismus, vel Atheismus, vel Paganismus cum faedo idolorum cultu uspiàm dominantur.

‘I BONE, quò virtus TVATE vocat, i pede fausto.’

Cum lustraret Mundum ingentibus [Page] copiis ALEXANDER, magnus olim totius Orbis Domitor circurabat gentes feras, & ad cultum civilis vitae redigebat; pietas Vestra cicuratas gentes convertat, & conversas gentes sanctificet per Cognitionem JESV CHRISTI, & agnitionem verae fidei, ad locupletandum Paradisum, & ruinas Angelorum aliquatenùs instaurandum (nos siquidem erimus sicut Angeli) in coelo Beatorum,

—dabunt sedes ubi fata quietas; Ita demùm eveniet ut Cimmerii homines quos Sol Justitiae nunquam illustravit,

[...], plaudant sibi de Catenis salutaribus, dicant (que) invicèm periissemus[Page]nisi periissemus, vinctis corporibus at solutis animabus, perditâ libertate at partâ faelicitate, admirabili beneficio Divinae misericordiae & Salvatricis gratiae.

Faveas interim, foveas (que) gemellos fontes bicipitis Parnassi, gemellos fomites religionis Orthodoxae, ubera dicam an Viscera Academiarum faecundissima? Tabernacula dicam an alvearia Musarum ju cundissima? lacte & melle penitioris Theologiae, & politioris disciplinae, sitibunda GENTIS corda, tanquàm arida GEDIONIS vellera benignè & suaviter irrorantia, irrigantia?

[Page] Obtinent plurimùm, neque unquam ferè excidunt molimina Sanctorum, quae habent auspicem DEUM, comites Musas, adjutricem Gratiam, auxiliares Literas, & postremò tanquam humiles pedissequas fideles & humiles Orationes.

Nos ita (que) Athenienses TUI, flexo poplite, & voto supplice manus preces (que) apud DEUM expandimus, ut JACOBI more cum Angelo congressus evadas ISRAEL, potens apud homines, quia potens apud DEUM, MOSIS aemulus, JOSHVAE similis, DOMINO EXERCITUUM in omni bono opere, veluti Columnâ ignis praececedente; [Page] neque minùs Fortunâ bellicâ quàm Virtute caelicâ Augustum superes, diuturniorem PACEM & firmiorem requiem (si DEO placuerit) MAGNAE BRITANNIAE consecutus, nascente CHRISTO (cujus nomen est ORIENS) in cordibus fidelium, non denùo per generationem carnis, sed continuò per renovationem Spiritûs ad vitam & gratiam, ad salutem & gloriam, nullis saeculorum finibus terminandam.

Seorsím verò cùm de PACE dixerim,

‘Pars mihi PACIS erit dextram tetigisse—’

Dextram Virtutis, dextram Fortitudinis tot praeliis insignitam [Page] tot victoriis nobilitatam, ut coelum digito videatur tetigisse: Neque dubium est quin certamina & miracula tam dextrè & faeliciter aperto Marte gesta, digito ipsius DEI fuerint expedita.

Quo magis expetit OLIVAE suae folia LAUREAE Vestrae foliis innexa & complicata, seu potiùs innixa & obsecundantia tanti DUCIS manibus, ne dicam pedibus offundere & substernere,

EXCELLENTIAE Vestre quàm humillimè devotus, Iohannes Wall.

§

[Page]

LUCAE Cap. 24. Ver. 36.‘Haec autem loquentibus iis, stabat JESVS in medio eorum, didit (que) eis PAX VOBIS.’

ADSUM (Fratres) cum ramo olivae, & virentibus foliis, instar columabe ad aicam Noae remeantis: post fluctus & diluvia, [Page] post motus & incendia, post turbas & praelia, post metus & discrimina, clades & funera, strages & facinora, omni paenè Christiani orbis regione, caede & sanguine, cruore & sanie, terrâ, mari (que) inundante. Post varios casus & infanda certamina, ante fines saeculi qui Nobis obvenere, & suprema inclinantis mundi tempora inaudita.

Adsum vobis de Coelo Faecialis, Angelus pacis, pacificus Irinaeus: aperite fenestras aurium, pandite ostia animarum, & tam dextrae aviculae in secretissima cordis penetralia & quasi adyta aditum patefacite. Quod si verò pedes eorum, qui annuntiant pacem, grati fuerint & speciosi, quanto magìs ora vultus (que), sermo & conspectus, ipsa denique salutatio praeconis Evangelici, seu potiùs Domini nostri JESU [Page] CHRISTI, universo Atheniensium Choro, jam primo auspicante termino, pacem & gratiam, salutem & benedictionem à DEO patre conferentis.

Similis videtur hujus sententiolae complexio, ubi CHRISTUS suum habet [...] & salvere jubet Salvator omnium, unicus DEI filius in saecula benedictus. Vox fuit Johannes in eremi solitudine, verbum CHRISTUS in doctrinae claritudine, verbum Pacis & laetitiae, verbum consolationis & fiduciae, turbatis discipulorum animis, & prae Judaeorum metu labascentibus, cùm vespere coacti in domum Hierosolymis, clauderent fores, & mussitarent invicèm quae gerebantur publicè, peterent latebras, & de gravissimis Theologiae mysteriis intra parietes disceptarent.

‘[Page] Haec autem loquentibus iis, stabat JESVS in medio eorum, dicitque eis PAX VOBIS.’

Eccùm verba melle & favo dulciora, cujusmodi spirant opobalsamum & aromata, odorem vitae in medio Tabernaculi, ab arbore vitae in medio Paradisi.

Quae videntur potissimùm observanda sunt,

DOMINI

Situs, & positio

Vel quod magis placet

[...] seu Manifestatio.

Stabat JESVS in medio eorum.

Votum, & Benedictio

vel quod magis familiare

[...] seu Salutatio.

‘Dicit (que) iis PAX VOBIS.’

Vtra (que) habent ansam praejacentem, [Page] & insigni temporis circumstantiâ muniuntur, cùm loquerentur invicèm, & magnalia DEI celebrarent.

‘Stabat JESVS in medio eorum:’ ibi praesentia singularis.

‘Dicit (que) eis, PAX VOBIS:’ ibi gratulatio salutaris.

‘Haec interim loquentibus discipulis:’ ibi religiosus sermo, & discursus exemplaris, quo Coelum & terra, supera & ima tanquam Apollinis Cantu aut Orphei Lyrâ permoventur: Ubi enim studium sapientiae, & sermonis pietas, ibi praestò erit Dominus JESUS.

‘Haec autem loquentibus iis, stabat JESVS in medio eorum, dicit (que) eis, PAX VOBIS.’

Jacta habetis conciunculae fundamenta, aurum, argentum, nè dicam lapides pretiosos conabor superstruere, orsurus modò [Page] dò à discursu Theologico, & de sermone Apostolorum primâ vice sermonem habiturus.

‘Haec autem loquentibus iis, stabat &c.’

‘Haec autem loquentibus iis?’ Quaenam verò ‘loquentibus iis?’ Humana & ludicra, Aegypti fercula, aut praesentis vitae Commoda, stipulam & faenum, lutum & caenum redolentia? De coacervanda pecunia, de comparandâ gloriâ, de amplificando imperio, de saturandâ libidine? Apage mundi gaudia, carnis blandimenta, fucata, incerta, fugacia, euanida.

‘—non est mortale quod optant,’

Quod ambiunt coelestes aquilae, sublimes animae, piae mentis ardore, tanquam igneo quodam vehiculo, & quadrigâ super aethera elevatae: transvolant ista in medio posita, & tanquam [Page] quam [...] aspernantur, propter eminentiam cognitionis JESU CHRISTI, ut merita ipsius perfectè comprehendant, [...] ad Philippenses 3o.

Omnis Sermo & Oratio, omnis cura & meditatio circa Domini gesta & Oeconomiam versatur & impenditur: quò venerit, quae subîerit, quanta gesserit, quomodo triumphârit, quàm magnificè & gloriosè devicto satanà & spoliatis hostibus super aspidem & basiliscum ambulaverit, leonem & draconem protriverit & conculcârit. Postquam enim Dominus JESUS ab inferis remeâsset, praebuit seipsum conspiciendum discipulis redeuntibus à sepulchro, peregrinantibus in viâ, ubi multa de seipso exposuit vaticinia, sumpto pane benedixit, iis (que) [Page] tribuit in salutem animarum. Quantus inde zelus? quanta devotio? inflammantur corda, incenduntur studia, quin & discipuli viso Domino plurimùm gavisi mirantur, stupent, venerantur, adorant, praesentem colunt, absentem praedicant, avolant (que) protinùs ad locum Tabernaculi, ubi convenerant undecem; pleni musto, referti gratiâ; ut fracti utres erumpunt subitò in vocem jubilationis, & eructant verba divinitùs inspirata, ab abundantiâ cordis abundantiam suavitatis. Gestiunt enim & tripudiant eloqui, maestis fratribus, aerumnâ & vigiliis paenè confectis, qualia iis ad Emaum profecturis in viâ contigêre, & quomodo fuit agnitus in panis fractione; sive panem Eucharistiae in Sacramentorum Administratione, sive panem Eleemosynae [Page] In bonorum largitione & distributione concipiatis.

‘Haec autem loquentibus iis stabat JESVS in medio eorum &c.’

Dicite modò à Discipulis CHRISTI (Fratres in CHRISTO dilectissimi) sectari viam conciliandae pacis apud DEUM patrem, & si vultis Dominum JESUM praestò habere, juxtà cernere, & comparentem vobis in medio templi suspicere, & contueri: recolite merita, edicite miracula, omnis (que) sermo triumphalis palmae recordatione super Orcum & daemona, super mortem & crimina, caeteram (que) nequitiae spiritalis hydram & monstra tanquam sale condiatur.

Absint lites & scandala, rixae & convitia, haereses & Schismata, dirae & perjuria, quibus nomen [Page] DEI apud gentes blasphematur; quanto magìs [...] iste, quem beatus Apostolus [...] vocat, & impuri homunciones ab ore faetido, inter media Cupediarum fercula, & densa ingurgitationum pocnla evomere frequentiùs solent & exhalare.

Lingua apud Haebraeos [...] dicitur, sonat (que) Gloriam, quia DEUM linguâ honoramus; & certè absonum videtur, seu potius dignum anathemate, ut quo ore DEUM colimus, pascha celebramus, eucharistiam excipimus, & mellitissimam dominicae carnis placentam suaviusculè & spiritaliter degustamus: ab eodem verba lasciva, & petulca, faeda & spurca, tanquam è putidiore lacunâ, aut gravi aliquâ sentinâ despumentur.

‘Gutture sulphureas lentè exhalante Mephites.’

[Page] Ora mediùs-fidiùs istiusmodi hominum non sunt ora, vocisve organa, sed potiùs cloacae & sterquilinia, voragines & sepulchra, hiantibus tumulis,

—Et grave-olentis Averni,

faucibus comparanda.

Alii loquuntur nugas & insomnia, alii loquuntur fabulas & mendacia, alii lapides, & tremenda angelorum cohortibus verborum fulmina, omnes praeter sententiam Evangelistae, & si displiceant otiosa verba omnes meritò arguendi. Quod enim ingreditur os, non inquinat hominem sed quod egreditur ab ore ipsius utpote [...], alia (que) ejusmodi secundum Matthaeū 25.

Haec sunt ea quae abigunt spiritum vitae, ut fumus apiculas solet exterminare, Dominum (que) gloriae intra amaena gratiarum [Page] roseta deliciantem longissimè profligant; quibus daemonem citiùs credo adfore quàm Dominum, ne (que) unum modò sed legionem, plurium (que) daemonum incursionem, pro benedictione, & pace maledictionem & poenam, excidium, & stragem; internecionem, & mortem, vastitatem, deni (que) et ruinam subitâ quadam [...] allaturam. Simile admodùm contigit in pago vicino Academiae, ubi frequens turba ad ludos Scenicos confluxerat: aliis contusis, & collisis, aliis confractis, & concisis, repentinâ morte abreptis obrutis (que) plurimis, qui per media tabulatorum fragmina, & dura aedificiorum rudera, truncatis membris animam supremam exhalabant,

‘Dum collapsa ruunt subductis tecta columnis,’

Postquam ater homo, & sacrilegus [Page] nebulo, bipedum nequissimus, è dramatum numero, (farragine dicam an sartagine loquendi?) execrandâ certè [...] & horrendâ blasphemiâ omne caenaculum implevisset, circumfusum aëra incestâsset, Orchestram ipsam polluisset, & quodammodò devirginâsset.

Cui videtur astipulari in suâ Tragi-Comaediâ, Vir fidei integerrimae, inprimìs doctus, secundus nulli pietate. Quinetiam Johannes Apostolus ingressus balneum resiliit protinùs conspecto ibidèm Cerintho, nè fortè caderet: si qua fides Eusebio libro 3o Ecclesiasticae historiae. Quanto magìs relinquendae aedes, naviculae, porticus, basilicae, theatra, spectacula, ambulacra, peristylia, ubi monstra hominum DEO ostrepentium convenère; nè cum iis deprehensi pereamus, & tanquam [Page] incendio communi omnes paritèr conflagremus. Abundè constat (ubi-cun (que) oculos convertimus) funesta impiorum synedria, & prophana balatronum dicteria exosa DEO, exitiosa hominibus, apertae Nemesi, & extremis periculis objacere. Interim vero, quorsum Dominus ecclesiae bene dixit? Propter gratiam labiis diffusam; diffusam in orationibus, diffusam in Sermonibus, diffusam in exhortationibus, diffusam in concionibus.

‘Diffusa est gratia in labiis tuis, proptereà Dominus benedixit.’

Ne (que) solùm benedixit, sed in aeternùm benedixit, ut psaltae placuit in psalmodiâ ISRAELIS.

Labia Ecclesiae sunt praecones Evangelici, quibus subesse debet lac & mel juxta Salomonem: superesse pax & gratia, charitas, & benedictio, uti olim examen [Page] apum Platonis linguâ fertur sessitâsse, cum jaceret in cunis, primis fasciis involutus. Vos ita (que) rogandi estis, ut sumpto carbone ab altari Dominico, labia vestra expurgetis, quo magìs sint calami expediti Scribae, ceu potiùs organa Spiritûs Sancti, ad expromenda DEI consilia paratissima, non subtùs è Gehennâ per nefanda Orgia, sed divinitùs è coelo, per munda eloquia accensa & inflammata.

Dicate regi opera vestra, dicite Christo encomia vestra. Nomen JESU oleo simile, dulce admodùm & salutare, modò lucet, modò pascit, modò lenit reficit (que) si praedicâris lucet, si cogitâris, pascit, si invocâris, lenit, ungit, micat, sanat, quaevis dicam ulcera, an vulnera animarum? Hunc recolite, & declarate fratribus, sit vobis ut [Page] mel in ore, melos in aure, esurientibus alimonia, ingemiscentibus exultatio, sive natum, sive crucifixum, sive morientem, sive resurgentem observetis.

Quis non eum lubens praedicârit, per quem unum coelestis gloriae coronam deinceps haereditabit? Quoties recordamur, toties confortamur (inquit Bernardus) quoties dicimus, toties sentimus in medio cordis, in, medio conventûs, uti pridem Israelitae inter alas CHERUBINICAS, non cum superbis ultorem à tergo, sed cum discipulis adjutorem in medio, unde emergit Domini situs & positio, phanerosis & manifestatio, uti priùs animadverti.

‘StabatJESUS in medio eorum. Haec autem loquentibus iis, stabatJESUS in medio eorum.’

Qui nihil ferè dixit sine parabolâ, [Page] nihil ferè egit sine miracuto, natus virginepariente, mortuus sole fugiente: prodiit in lucem clauso utero, rediit in vitam clauso tumulo. Stabat demum in medio Apostolorum, uti constat alibi clauso ostio, ut notam faceret divinae omnipotentiae insignem claritudinem. Stabat in medio, qui jacebat in sepulchro: Situ admodùm resurgenti consentaneo, ut cerneretur meliùs, audiretur pulchriùs, crederetur veriùs, agnosceretur pleniùs: Et si Romani STATO: REM JOVEM, nos Christi ani STATOREM JESUM multo sanctiùs coleremus, JESUM STATOREM, JE| SUM STATUMINATOREM, & procul dubio vindicem credentium. Stabat subitò visibili modo, qui semper adstabat invisibili gratiâ, erecto corpore, [Page] erecto animo, ad DEUM patrem rectà abiturus: Stabat ad consolandum promptus & alacer, stabat ad sublevandum firmus, & impiger nè periculo circumdati, & formidine perculsi à doloris magnitudine absorberentur, Satanas à dextrâ, CHRISTUS in medio; Diabolus in circuitu, Dominus in centro, in angulo deni (que) inimicus homo, cum labefactaret angulos in Jobi domicicilio, Salvator mundi in conconspectu omnium; ne (que) Veritas quaerit angulos, aeterna veritas, substantialis veritas, unigenitus DEI filius, primogenitus inter mortuos, glorioso corpore tanquam lumine amictus; Qui si fuit Lapis angularis, tum certè propter unionem parietis, quo duae gentes in unum ovile, in unum corpus pulchrè & faeliciter coalescunt.

[Page] Augustus sanè locus, de quo Euangelistae juncto umbone videntur consentire. Ubi enim rectiùs quàm in medio IESUS, mediator DEI at (que) hominum IESVS CHRISTUS, mediae naturae media [...], fons aquae in medio deserti, Sol justitiae in medio Ecclesiae, Gloria DOMINI in medio Tabernaculi: Lignum vitae in medio Paradisi, Flamma ignis in medio rubi, Agnus DEI in medio Throni, Filius hominis in medio Candelabrorum, Dominus exercituum in medio Angelorum, ut cor hominis in medio Corporis ad animandum, excitandum, adjuvandum, inspirandum & in omni bono opere confirmandum? Vbi enim, duo tresve ad plurimum, ibi erit Dominus in medio eorum.

Multoties seipsum praebuit cùm Mariae tum Cephae, aliisque [Page] mortem insolabiliter deplorantibus, nusquam veró Suavior manifestatio, aut clarior [...], quàm in caetu Apostolorum; ubi instar fulguris emicuit, seu potiùs jaspidis in medio auri circulo radiantis, in medio doctorum primò admirabilis, in medio latronum deinceps miserandus, in medio discipulorum postremò gloriosus: ut ex aequo respondeat, ex aequo luceat, ex aequo benedicat, ex aequo influat oculis animis (que) singulorum. Non est enim DEUS acceptor personarum, sed in omni regione, eorum qui piè colunt sine discrimine miseretur.

Stat in medio vestrûm, quem, vos nescitis (inquit Johannes) imò potiùs quem vos novistis, salutem in medio terrae operatum, superesse modò et superâsse omnes Satanae machinas, ne dicam munitiones [Page] et [...] subruisse funditùs et deturbâsse.

Quale spectaculum? Qualis visio? quàm celebris, quàmjucunda? Dominum gloriae, Authorem vitae, Regem coeli, Conditorem mundi, post alligatum fortē, expilatam domum, triumphatam mortem, Captivatam deni (que) ipsam captivitatem in medio Apostolorum choro et coronâ, onustum spoliis, ornatum insignibus tanquam Aquilis quibusdam victricibus speculari? Videbo istam visionem magnam (inquit Patriarcha) de rubo urente, et rubente, clarissimo incendio, et certè optandum foret de nostrâ visione idem sentiremus, idem profiteremur.

Egredimini filii Hierusalem, Egredimini filiae Sionis, contemplamini regem Salomonem, filium DEI, magnam certè visionem: [Page] manus et pedes explicantem, vulnera et cicatrices ostendentem, et si non clavos, saltem vestigia et indicia tanquam divina quaedam trophaea intimis sanctorum visceribus et praecordiis imprimentem, erigentem.

Insomnes aliquando noctes egit Themistocles, cùm spectaret Miltiadis trophaea, ne (que) dormire potuit virtus oemula, quoties de ipsius gloriâ cogitaret: Amplior multò et speciosior CHRISTI palma et victoria, quâ vicit LEO de Tribu Juda, et profligatis hostium turmis, omnes Satanae Copias dissipavit. Evigila qui dormis, exurge à mortuis, imitare Themistoclem, illuminabit te CHRISTUS-CHRISTUS inquam, recumbens ut LEO, rugiens ut LEO, postquam divisit spolia| & devoravit proedam ab orco redux, [Page] ab inferis redivivus. ‘Leva, te portae Capita vestra, & elevamini portae aeternales, ut ingrediaturREX GLORIAE, Quis estREX GLORIAE? Dominus fortis in praelio,’ qui non solùm ingressus est domum clausis foribus, ad sublevandum Apostolos; sed fractis portis oenëis, et solutis inferni doloribus, per sanguinem intravit caeleste tabernaculum, oeternâ redemptione pro nobis comparatâ.

Stabat in medio, sedet in fastigio. Stabat in medio regnat in fastiigio, sublimi fastigio divinae ōnipotētiae et caelestis gloriae, super Thrōos, & Potestates, super Dominationes, & Principatus, super Cherubin, & Seraphin, ad dextram Patris elevatus. Dicit enim ubi introducit primogenitum, Adorate eum omnes angeli ejus 1o et 7o ad Haebreos, et si fortè angeli [Page] tum certè homines multò rectiùs, liberati morte, emundati, sanguine, informati verbo, renovati spiritu, ad nuptias deni (que) ipsius agni tympanis et gaudio, Cymbalis et jubilo postremò evocandi. Adorate eum omnes angeli, adorate eum omnes sancti, ut fit Dominus in medio terrae, benedictus et celebrandus, qui est DEUS in medio coeli, gloriosus et admirandus.

Exaltatio CHRISTI, exultatio Christiani, quo vigente virescunt membra: & si fortè cum eo surrexistis, à morte ad vitam, á culpa ad justitiam, ab haeresi ad fidem, à tenebris ad lucem, ab irâ ad gratiam, ab exitio ad salutem: comparate vosmet tanquam luminaria, in medio generationis pravae alios hortamini, alios consolamini, Sanctorum comitia indagate, [Page] versamini inter discipulos Christi, thesauros scientiae in medium producite, aperite fontes in medio Hierusalem, fluant aquae in medio platearum, aquae salientes in vitam aeternam. Ipsam postremò [...] prosequimini, in medio fratrum ambulate, procedite, vigilate, contendite, ut lapsos erigatis, caecos dirigatis, & verae sapientiae studiosos in lacteâ praeceptorum viâ confirmetis. Ita demum similes eritis filio hominis in medio seniorum, seu Columnae alicujus templi, aut trabis cujuspiam basilicae, quibus ingentes machinae & stupendae moles subnixae, & stabilitae fulciuntur.

Misera interim, & nunquam satis deplorata videtur cōditio, qui desertâ Christi familiâ extra fines Hierusalem, et quasi pomaeria evagantur, ne (que) solùm à verbis [Page] Christi, sed ab exemplo ipsius longissimè recedunt. Christus in domo, isti in circo: Christus in tabernaculo, isti in theatro, Christus inter discipulos et greges sodalium, isti inter feras et armenta pecorum, à praeceptis et doctrinâ, à mandatis et custodiâ extorres facti et alieni. Quo magis exclamandum videtur cum Salomone convertere, convertere Shunamitis, convertere, convertere, ut videamus Te ad sanctuarium DEI, et locum tabernaculi velis remisque convolantem; intra portas Hierusalem, et muros Sionis, inter flores horti et delicias paradisi, ubi os DEI cernitur, et vox Dei clarissimè exauditur, non gementis et increpantis, uti olim heroicis temporibus, sed mulcentis et conciliantis divina humanis, caelestia sublunaribus.

[Page] Dicit enim PAX VOBIS. Quod superest mihi postremo loco explicandum.

‘Haec autem loquentibus iis, stabat JESVS in medio eorum, dicitque eis PAX VOBIS.’

Si nihil diceret expavescentibus discipulis, spectrum fortè existimarent, et certè ejusmodi opinio tremula ipsorum Corda penitùs invaserat dixit itaque multa (ut liquet posteà) nè infans haberetur verbum patris & [...] verè [...] petiit cibum, comedit piscem, aperuit scripturam, promisit spiritum, jussitque Hierosolymis expectare, ut substantiam carnis quovis modo indi caret: Vox autem, quâ primò adortus fuit, praesenti Sermone comprehenditur, uti modò audistis: PAX VOBIS.

Dulce Acroama, dulcis oratio, omni suavior musicâ, omni gratior [Page] cantilenâ & certè ab ore doimni,

[...], plusquam Nestoris aut etiam Suadae; medulla mellis, medulla gratiae medulla spiritûs, medulla vitae, PAX VOBIS, PAX ECCLESIAE. Haec est enim meta & terminus cujusvis proelii et certaminis, propterea digladiamur et contendimus, ut diuturnae pacis otio tandem recreati abundè et dapsiles saginemur: quae si unquam fuit jucunda, tum certè post victoriam fugatis hostibus jucundissima, finis pugnae, fructus victoriae, conciliatrix deni (que) vitae humanae blanda & salutaris.

Provocante olim serpente Dominum gloriae, mors et vita certamen iniêre, venit, vidit, vicit magnus Leo de tribu Juda, et [Page] Goliam infernalem suo gladio detruncavit, vicit eum ligno crucis, qui vicerat Adamum ligno arboris, ex quo pax et serenitas, fiducia & securitas universo orbi delegata, non humanae vocis tubâ, sed divini oris praeconio indicitur & celebratur.

Nusquam fremit, nusquam frendet Leo ampliùs, sed in agnum versus qui tollit peccata, omnia pacat, omnia pacificat, pacem optat & precatur, pacem donat er largitur, quâ nihil uberius, nihil praestantius aut certè inter humanae vitae discrimina magìs expetendum.

Aspice venturo laetentur ut omnia saeclo:

Aspice venturâ laetentur ut omnia pace!

Montes ovant, colles saltant ut agni ovium per montium juga, [Page] sonant abyssi, reboat mare, exultant coeli, jubilat terra, facies deni (que) totius orbis suaviter renovata subridet plusculùm & hilarescit. Crebra fuit Pacis vocabulo & perquàm familiaris salutatio; ne (que) absimile videtur [...] apud Graecos [...] apud Hebraeos, quo uno significabant omnia; gratiam, salutem, gaudium, laetitiam, [...], & omnimodae faelicitatis cumulatam perfectionem, tanquam mensuram bonam, pressam, agitatam, & superfluentem in patulos amicorum sinus, piè, & devotè congerebant. Et certè à Domino JESU frequentius adhibetur, hìc semèl, bis apud Johannem, multoties alibi sanctorum Coronae, praesertim verò undecem, qui variis cogitationum motibus, ceu vastis undarum molibus quô vis ingruente turbine, jactabantur [Page] indiès, & fluctuabant, cùm propter acerbitatem Dominicae passionis, tum propter immanitatem Judaicae tyrannidis, mortem & crucem, caedem & cruorem ubîvis & passìm minitantis.

Reliquit pacem abiens cum è vitâ excederet, confirmavit Pacem rediens cùm à morte exurgeret, divinus Theseus & immortalis pacem veram [...] aegritudinis medicatricem & panacaeam animarum. Voluit enim suo indicare exemplo quod mandaverat Apostolis secundum Matthaeum 15. Quoties ingredimini alicujus domum, dicite PAX huic domui. Adeo (que) fratres unà considentes pace excipit, ut quod āte luctam certāinis facilè indulse rat, post absorptam mortem, & avulsum aculeum, post ablatum Chirographum, et instauratum [Page] corporis sui templum uberiùs distribueret, & tanquam prenobilis agnothetes & multarum palmarum gladiator strenuus, triumphali quodam jure dispensaret.

Audiam quid loquetur Dominus? (inquit Psalmista) Dominus pacem loquetur servis, & certè loquutus est non modò pulchritudinem sed abundantiam ipsius: Sedebunt uti (que) in pulchritudine, abundantiam pacis habituri, contra mundi impetum & procellas, carnis [...] & illecebras, turbas Satanae & machinas arietandi undi (que) conquisitas. Est enim vox DEI sermo angelorum, divinum idioma, caelestis harmonia, quâ cives Hierusalem gaudent invicèm et se mutuò amplexantur.

Multiplex habetur apud Theologos pacis ratio: alia cum DEO [Page] alia cū proximo: alia cū angelis, alia cum hominibus: alia interna, spiritùs & conscientiae, alia externa, regiminis & politiae, omnes DEO tribuendae, potissimùm ea, quae sedat animum & tranquillat mentem, per veram fidem & remissionem peccatorum, reconciliatio nimirùm cum DEO patre per unigenitum Filium, qui seipsum pro nobis [...] exhibuit: redemptionis humanae pretium inestimabile.

Frustra pacem extra DEUM quaerimus, sive in cognitione & scientiâ, sive in contemplatione & sapientiâ, sive in bonis fortunae, sive in operibus justitiae, quae nosmet ipsi procuravimus; quan to minùs in extis pecorum, & fibris animalium, nè dicam legagalibus sacrificiis, & jam pridèm obsoletis Romanae Cathedrae indulgentiis? Non est [...] Pythagoricum [Page] aut dialecticum, sed Theologicum & divinum, quod solatur Christianos; Si CHRISTUS pacem dixerit, sani erimus, sancti erimus, jucundabimur in pacis elegantiâ, delectabimur in pacis abundantiâ, nullâ unquam temporis mutatione violandâ; sacro faedere, et concentu harmonico, inter animam & mentem, inter carnem & spiritum, inter appetitum & sensum, inter voluntatem & rationem perfectè inito & conservato.

Dicuntur aliquando homines pacis angeli, dicuntur aliquando angeli pacis internuncii, is solus est pacis author, qui DEUS PACIS insignitur; mysticus Salomon, pax ipsa, utraque faciens unum: cujus regnum est civitas pacis, cujus Evangelium est faedus pacis, cujus mandata sunt viae pacis, et verè semitae pacificae [Page] Nos siquidèm justificati fide, pacem habemus apud DEUM per IESUM CHRISTUM Dominum nostrum ad Romanos 5o. Omnes chari, omnes liberi, & quia Filius liberavit omnes verè liberati, ut constat liquidò Johannis 8o.

Multi interim dicunt pax, ubi non est pax aut aliqua certè vel umbra pacis, & vestigium, quin potiùs (ut disertè Seneca) Taedium sui & nusquam animi residentis volutatio; irae, clamores, dirae, cruciatus, nullius Mercurii virgulâ sopiendi, compescendi, nisi Dominus fortè increpuerit, cujus imperio mare & venti, turbines & fluvii, obsequuntur. Est enim pax res augusta, & beneficium singulare, ut Ancile Romanis divinitûs erogatum, non quibusvis sed Apostolis, non impiis sed conversis, non profanis sed electis, non incredulis [Page] credulis sed fidelibus, cujus ope carcerem & vincula, equuleum & verbera, aliá (que) supplicia longè graviora cùm Laurentio, Cypriano, Vincentio, Theodoro, caeterâ (que) Martyrum catervâ facilè contemnunt; in mediis quasi flammis alacres, laeti, hilares, jactabundi gloriantur; conscii benè (ut verbis utar Ethnici) se rectà ad immortalitatem pergere, et sequendo Agnum Leonem vincere.

PAX VOBIS (inquit J ESUS) vobis Discipulis, vobis amicis, quibus volupe cùm sanctis, quorum politeuma in coelis. Mortuus fuit, at revixit, habét (que) claves mortis & inferni, constricto daemone, expiato crimine, sedato patre, conciliato homine non multo auri pondere, sed copioso agni sanguine, aeterno omnium Creatori.

[Page] In CHRISTO pacem, in mundo certamen, in CHRISto requiem, in mundo tribulationem experimur. Utinam (Fratres) non ignem & ferrum, latrocinium & rapinam, excidium & stragem, lanienam & interitum alicubi gentium haberemus. Grassatur etiamnùm [...] noxia & feralis dea, quin potiùs Gradivus Homericus, & Bellona omnium funestissima; ira, vindicta, cupiditas, insolentia, rabies, blasphemia, crudelitas, [...] in omnes poenè mundi oras, tanquam è Pandorae Capsulâ, aut veneficae alicujus pixide, turmatìm, catervatim, exiluere. Alibi lascivia, alibi intemperantia, alibi furor, alibi insania, ubique daemon, & monstra daemonum, quibuscum ingruit lucta & certamen; quia praemisit agonem qui promisit Coronam, ut scitè Augustinus[Page]Salviano coincidens.

Nusquam pietas, nusquam fides, in pleris (que) mundi regionibus: quarum vice luxuria, ingluvies, libido, impuritas, violentia, vinolentia, nè dicam atrocia quaedam flagitia, subeunt, incumbunt, & debacchantur.

Vita hominis militia super terram, omnis (que) mundus ut Campus martius. Fit saepenumerò unius praefectura multorum praeda, & si non Astraea, Pax saltem (Astraeae filia) reliquit terras, & justitiam osculata in coelum avolavit.

Fuerit aliquando pax ab inimicis, non à domesticis: fuerit ab hostibus, non ab hospitibus: fuerit à gladio, non ab insidiis: fuerit ab armis, non ab haeresibus: fuerit à vi, non à vitiis: fuerit à militibus, non à litibus: & repugnantibus [Page] animorum studiis. Vos modò pacem dicite, pacem, quaerite, pacem diligite, pacem habete, pacem in vobis, & salem inter vos, pro mandato CHRISTI observando.

Fertur Plato ipsam philosophiam è coelo devocâsse, revocate pacem DEI solio assidentem, & volaticam Deam non vi & armis, sed oratione & precibus inter sublunaris sphaerae ambitum redigite, & coercete.

Vicimus aliquandò sine triumpho, & devicimus spolia sine trophaeo, ipsi victores victis similes, quemadmodum Romani superatis Paenis. Victoriam cupimus pro recente victoriâ gratulabundi, sed magìs pacem & longè optabiliorem [...] armorum, tempora saltem Halcyonia, quibus opes suas tanquam ova pariant conservent (que) utrin (que) [Page] Halcyones cùm Germanici tum Britanici littoris.

Sunt reverà multa, quae pacem Hierusalem conturbant, sive mysticae & spiritualis, sive politicae & forensis. Pacem animae turbant, reatus & crimina, pacem Ecclesiae turbant haereses & scismata, paeem Academiae turbant Sycophantiae & scandala, pacem Universi turbant ambitio, contumacia, avaritia, perfidia, multorum denique scelerum colluvies, & sentina; quomodò enim pacis tranquillitas quoties abundant stupra Jesabelis? Rogemus ita (que) pro [...] publicâ, DEUMque votis oneremus, ut qui dignatur salutare, dignetur salvare, aeternâ pace omnem rationiscaptum superante. Beati qui diligunt eam, beatiores qui servant, qui fruuntur & degustant beatissimi. Haec sunt arma nostrae militiae [Page] quibus DEUM exoramus, coelum expugnamus, & vim quandam inferimus sanctissimo Agni throno, religiosè observandum.

Date, quaeso, operam & strenuè contendite, sepositâ omni carnis & spiritûs immunditiâ; ut post tot aquarum exitus & flumina, post tot molestiarum impetus & diluvia, sacra, religionem, jura, politiam inundantia, emundantia, & (quod facilè spero) ab infinitis vitiorum sordibus, & depravatis morum corruptelis, tanquam à faece Romuli & scabie mundi expurgantia, gloriosae pacis fructum, & divinae misericordiae germen, tanquam viridis OLIVAE frondes, & ramusculos conspicere & decerpere valeamus.

Fuimus omnes miseriae nostrae fabri, & quia pacis bono malè [Page] usi ut securiùs nepotemur, genio indulsimus, ipsâ pace jampridem orbati, in varias contentionum Syrtes, quasi laqueos Diaboli incidimus; ut quos pax longa vitiis inquinaverat, eos conturbatio modica ad honesta studia excitaret.

Expergiscimini expergiscimini, Veneranda Athenarum capita, & ad spem quietis nunquam desiturae animos erigite; recordamini priscae gloriae, avitae gratiae, & studete paci doctrinae Evangelicae; mactate hostias voluntatem, probate vosmet filios Abrahami; Como, gulae, vino, temulentiae, otio, libidini, Typho, superbiae, nuntium remittite, Quae justa, pura, honesta, sancta, aut etiam bonae fama curate diligentiùs & pro virili exercete; ut fides vestra disciplinatior sit in jejuniis & orationibus, in sobrietate & sanctitate, [Page] uti olim sapienter & piè Tertullianus.

Quod si verò execranda haereseum monstra, tanquam venenati alicujus serpentis Capita emerserint uspiam & pullulârint, gladio verbi & mucrone spiritûs resecate, proscindite, transfodite, prosternite; Et dum alii pro vobis gladios, vos saltem pro DEO calamos stringite, acuite, subornate, dirigite, (prout vidistis lectissimum Virum, Antesignanum Academiae, nervosum assertorem veritatis orthodoxae) Contra omnes haereticos & haeresiarchas, contra omnes haereticos & haereticorum Patriarchas, Sophistas intelligo, sub ovinis pellibus latitantes, qui sibilant instar aspidis, & laniant instar viperae è quibus prodeunt & nascuntur viscera Lycaei dicam an Syonis? (proh dolor!) utrius (que). [Page] hìc est gladius quē se terris immisurum promisit Dominus; hec pala, hec palestra, futura deinceps palma Academica; hae sunt exercitationes, & Diatribae, hi agones & Vindiciae, que plurimùm decent [...] Ecclesiae, è fortibus Israelis, eruntque nobis honori & praesidio, omni certè Palladio, aut certè paludamento sospitaliores. Si quemadmodùm, pro evehendâ Romani imperii gloriâ, Virtus & Fortuna olim contendére: ita protuendâ Academiae famâ, pietas, scientia, religio, doctrina, fides, prudentia, sanctimonia, disciplina, junctis viribus concertârint. Qui salvam cupiunt rem-publicam sequantur me inquit Nasica in patriae discrimine: qui salvam cupiunt Academiam sequantur JESUM salvatorem omnium, & doctrinae Evangelicae puritatem. ‘[Page] Nullum Numen abest si sit prudentia—,’

Non mundi sed patris, non carnis sed spiritûs: Theologica prudentia, & divinae legis sancta observatio.

PAX multa diligentibus eam, uti olim canebat exultim suavissimus propheta: pax (inquam) multa cùm domi, tum foràs, cùm animi tùm corporis, non evanida ad tempus, sed florida & perennis, gloriosa & immortalis, plusquam fuit in diebus Numae aut temporibus Augusti, cum describeretur mundus universus; ne (que) Jani templum semel clausum aperietur deinceps in excidium orbis, & perniciem animarum.

Gloriam tuam Domine non dabis alteri, pacem tuam Domine aliis reliquisti, maneat tibi gloria illibata, modò nobis adsit pacis [Page] gratia; Pax hominibus, & gloria DEO in excelsis, uti olim distinxerat chorus Evangelici exercitûs.

Quin imò pro comperto habemus, si benè agamus, & honesta proferamus, de miraculis CHRISTI & articulis fidei plura & saepius elocuti: DEUS pacis erit nobiscum, & serenabit omnem animi tempestatem: DEUS salutis erit nobiscum, & sanabit omnem animi infirmitatem, sub vite nostrâ, & sub ficu nostrâ liberè discumbentes amicè & suaviter, securè & fiducialiter, ad fontes Libani, ad puteos Abrahami, ad rivos sapientiae, ad fluenta gratiae, & prolabentes undi (que) salutaris verbi scaturigines, in umbrâ fidei, in herbâ Evangelii, inter ulnas sponsi, & tenellos amplexus Domini nostri JESU CHRISTI quiescemus.

[Page]

—Semita nempe.

Tranquillae per virtutem patet unica vitae:

Tranquillae per Messiam patet unica vitae,

Dilectum filium, Unctum Domini quem pater unxit oleo laetitiae prae consortibus suis in Regem, in Prophetam, in Sacerdotem.

Qui stat à longè per absentiam carnis, stabit in medio per adventum spiritûs, renovantis spiritûs, incubantis spiritûs, dirigentis spiritûs, diligentis spiritûs, dicetque nobis PAX VOBIS; ut eodem desinat uude orsa fuit Oratio, PAX & gratia, salus et gloria, à DEO patre et à Domino nostro JESU CHRISTO, aeternùm colendo, aeternùm celebrando, ab [Page] aeterno in aeternùm benedicto, cui una cum patre, et spiritu sancto, sit honor, gloria, majestas, et potentia in omnem aeternitatem. AMEN.

ERRATA.

Lege p. 2. l. 13 Irenaens. p. 9. l. 6. discite, p. 15. l. 21. juvat, promicat.

FINIS.

[Page]

Information about this book

Title statement

Ramus olivæ, sive Concio e̕irēno-deētiké habita ad clerum in Templo Beatæ Mariæ Oxon. 8⁰ Iunii pro inchoando termino. A Johanne Wall, Doctore in theologiâ, & Collegii Ædis Christi præbendario.

Wall, John, 1588-1666.

Edition statement

1653

Publication

Publisher

Text Creation Partnership,

Place of publication

Ann Arbor, MI ; Oxford (UK) :

Date

2005-10 (EEBO-TCP Phase 1).

ID [DLPS]

A67314

ID [STC]

Wing W472

ID [STC]

ESTC R200568

ID [EEBO-CITATION]

99825073

ID [PROQUEST]

99825073

ID [VID]

29445

Availability

This keyboarded and encoded edition of the work described above is co-owned by the institutions providing financial support to the Early English Books Online Text Creation Partnership. This Phase I text is available for reuse, according to the terms of Creative Commons 0 1.0 Universal. The text can be copied, modified, distributed and performed, even for commercial purposes, all without asking permission.

Series

Early English books online.

Notes

(EEBO-TCP ; phase 1, no. A67314)

Transcribed from: (Early English Books Online ; image set 29445)

Images scanned from microfilm: (Early English books, 1641-1700 ; 1941:3)

Source

— Ramus olivæ, sive Concio e̕irēno-deētiké habita ad clerum in Templo Beatæ Mariæ Oxon. 8⁰ Iunii pro inchoando termino. A Johanne Wall, Doctore in theologiâ, & Collegii Ædis Christi præbendario., Wall, John, 1588-1666..

Extent

[14], 48 p.

excudebat Leon. Lichfield, impensis Rich. Davis,. Oxoniæ :: anno Dom. 1653.. (The fifth word of the title has been transliterated from the Greek.) (With errata at foot of p. 48.) (Reproduction of the original in the Bodleian Library, Oxford.)

Creation

Created by converting TCP files to TEI P5 using tcp2tei.xsl, TEI @ Oxford.

Editorial practices

EEBO-TCP is a partnership between the Universities of Michigan and Oxford and the publisher ProQuest to create accurately transcribed and encoded texts based on the image sets published by ProQuest via their Early English Books Online (EEBO) database (http://eebo.chadwyck.com). The general aim of EEBO-TCP is to encode one copy (usually the first edition) of every monographic English-language title published between 1473 and 1700 available in EEBO.

EEBO-TCP aimed to produce large quantities of textual data within the usual project restraints of time and funding, and therefore chose to create diplomatic transcriptions (as opposed to critical editions) with light-touch, mainly structural encoding based on the Text Encoding Initiative (http://www.tei-c.org).

The EEBO-TCP project was divided into two phases. The 25,363 texts created during Phase 1 of the project have been released into the public domain as of 1 January 2015. Anyone can now take and use these texts for their own purposes, but we respectfully request that due credit and attribution is given to their original source.

Users should be aware of the process of creating the TCP texts, and therefore of any assumptions that can be made about the data.

Text selection was based on the New Cambridge Bibliography of English Literature (NCBEL). If an author (or for an anonymous work, the title) appears in NCBEL, then their works are eligible for inclusion. Selection was intended to range over a wide variety of subject areas, to reflect the true nature of the print record of the period. In general, first editions of a works in English were prioritized, although there are a number of works in other languages, notably Latin and Welsh, included and sometimes a second or later edition of a work was chosen if there was a compelling reason to do so.

Image sets were sent to external keying companies for transcription and basic encoding. Quality assurance was then carried out by editorial teams in Oxford and Michigan. 5% (or 5 pages, whichever is the greater) of each text was proofread for accuracy and those which did not meet QA standards were returned to the keyers to be redone. After proofreading, the encoding was enhanced and/or corrected and characters marked as illegible were corrected where possible up to a limit of 100 instances per text. Any remaining illegibles were encoded as <gap>s. Understanding these processes should make clear that, while the overall quality of TCP data is very good, some errors will remain and some readable characters will be marked as illegible. Users should bear in mind that in all likelihood such instances will never have been looked at by a TCP editor.

The texts were encoded and linked to page images in accordance with level 4 of the TEI in Libraries guidelines.

Copies of the texts have been issued variously as SGML (TCP schema; ASCII text with mnemonic sdata character entities); displayable XML (TCP schema; characters represented either as UTF-8 Unicode or text strings within braces); or lossless XML (TEI P5, characters represented either as UTF-8 Unicode or TEI g elements).

Keying and markup guidelines are available at the Text Creation Partnership web site.